Een blik op de recente omzet- en winstevolutie van IBM is niet iets om vrolijk van te worden. Na de piek van 2011 is de omzet van het Amerikaanse technologieconglomeraat met ruim een kwart gekelderd. Hetzelfde gebeurde met de nominale winst, die zich sinds 2012 in een dalende trend bevindt. Maar waarom noteert het aandeel dan op het hoogste niveau in meer dan twee jaar? IBM keerde vorig boekjaar 8,8 miljard dollar uit. Dat komt overeen met drie kwart van de vrije kasstroom in 2016. Van dat bedrag ging 5,3 miljard dollar naar dividendbetalingen. IBM spendeerde bijkomend 3,5 miljard dollar om eigen aandelen in te kopen.
...

Een blik op de recente omzet- en winstevolutie van IBM is niet iets om vrolijk van te worden. Na de piek van 2011 is de omzet van het Amerikaanse technologieconglomeraat met ruim een kwart gekelderd. Hetzelfde gebeurde met de nominale winst, die zich sinds 2012 in een dalende trend bevindt. Maar waarom noteert het aandeel dan op het hoogste niveau in meer dan twee jaar? IBM keerde vorig boekjaar 8,8 miljard dollar uit. Dat komt overeen met drie kwart van de vrije kasstroom in 2016. Van dat bedrag ging 5,3 miljard dollar naar dividendbetalingen. IBM spendeerde bijkomend 3,5 miljard dollar om eigen aandelen in te kopen. Het inkoopprogramma loopt al enkele jaren en bracht het aantal aandelen terug van 1,55 miljard in 2006 tot 950 miljoen vorig jaar. In het voorbije decennium is het aantal uitstaande aandelen dus met 38 procent verminderd. Dat betekent dat de winst kan worden verdeeld onder steeds minder aandelen, waardoor de winst per aandeel toch stabiel kan blijven of zelfs kan stijgen. Er is nog een budget van 5,1 miljard dollar beschikbaar voor toekomstige aandeleninkopen. De pay-outratio, of het deel van de winst dat wordt uitgekeerd, is in vijf jaar verdubbeld. Eind vorig jaar bedroeg de nettoschuld 5,8 miljard dollar. Dat is een toename met 1,4 miljard dollar tegenover het vorige boekjaar. De cijfers van het laatste kwartaal van 2016 lagen boven de verwachtingen, maar die positieve verrassing kon voor het grootste deel worden toegeschreven aan eenmalige elementen. De groepsomzet kwam met 21,8 miljard dollar wel 160 miljoen dollar boven de verwachtingen uit, maar ze lag 1,2 procent lager dan in dezelfde periode een jaar eerder. IBM haalde meer inkomsten uit de verkoop van intellectuele eigendommen (patenten). Dat is geen kernactiviteit voor de groep, maar de verkoop leverde in 2016 wel 1,6 miljard dollar op, tegenover slechts 682 miljoen dollar een jaar eerder. De hoger dan verwachte winst was hoofdzakelijk het gevolg van een uitzonderlijk lage belastingvoet, want de operationele winstmarges daalden. Nogal wat analisten stelden zich terecht vragen bij de kwaliteit van de cijfers, maar dat belette niet dat het aandeel steeg. Operationeel groepeerde IBM de activiteiten met de sterkste groei onder de noemer 'strategic imperatives'. Huidige en toekomstige groeipolen zoals cloudcomputing, gegevensanalyse (artificiële intelligentie), mobiele diensten en beveiliging moeten de achteruitgang van de klassieke activiteiten opvangen. Dat lukt slechts gedeeltelijk. Enkel het cloudsegment groeide (+33%), terwijl de rest achteruitboerde. Het aandeel in de groepsomzet steeg in het recentste kwartaal naar 43,5 procent, maar de groei lag met 11 procent wel een stuk lager dan een jaar eerder. De kritiek van analisten dat IBM vooral uitblinkt in financial engineering, is voor een groot deel terecht. De achteruitgang van de winst en de omzet wordt gecompenseerd met hogere aandeelhoudersvergoedingen. Dat is geen houdbare strategie. Operationeel is de stabilisering van de omzet een positieve evolutie, maar op termijn moet IBM wel weer groeien. De waardering is na de recente koersklim opnieuw opgelopen tot boven het historische gemiddelde. We zouden van de koersklim gebruikmaken om de winst op de aandelen te verzilveren.Advies: verkopenRisico: gemiddeldRating: 3BMunt: dollarMarkt: NYSEBeurskapitalisatie: 168,5 miljard dollarK/w 2016: 12,6Verwachte k/w 2017: 12,9Koersverschil 12 maanden: +47 %Koersverschil sinds jaarbegin: +7 %Dividendrendement: 3,2 %