De prijs van een ton ijzererts daalde deze week naar het laagste niveau in bijna vijf jaar. Dat is geen goed nieuws voor de grote mijngroepen waarvan de winst in hoofdzaak uit de ijzerertsactiviteit afkomstig is. We denken hierbij aan Vale, Rio Tinto en in mindere mate ook BHP Billiton. De wereldwijde ijzerertsindustrie is de facto een oligopolie, waarbij de voornoemde bedrijven de markt onder elkaar verdelen. Dat verklaart waarom ze, ondanks de lagere prijzen, de productie maar blijven uitbreiden. De vijf grootste ijzerertsproducenten zullen tussen nu en 2017 hun output met 40% verhogen, terwijl er nu al een overaanbod is. Dat lijkt op het eerst...

De prijs van een ton ijzererts daalde deze week naar het laagste niveau in bijna vijf jaar. Dat is geen goed nieuws voor de grote mijngroepen waarvan de winst in hoofdzaak uit de ijzerertsactiviteit afkomstig is. We denken hierbij aan Vale, Rio Tinto en in mindere mate ook BHP Billiton. De wereldwijde ijzerertsindustrie is de facto een oligopolie, waarbij de voornoemde bedrijven de markt onder elkaar verdelen. Dat verklaart waarom ze, ondanks de lagere prijzen, de productie maar blijven uitbreiden. De vijf grootste ijzerertsproducenten zullen tussen nu en 2017 hun output met 40% verhogen, terwijl er nu al een overaanbod is. Dat lijkt op het eerste gezicht onlogisch, maar de drie grootste mijngroepen hebben de laagste productiekosten. Die bedragen gemiddeld zo'n 50 USD per ton en de meest efficiënte activa halen zelfs 30 USD per ton. Tegen de huidige prijs van 85 USD per ton is er dus nog een comfortabele winstmarge. Dat is lang niet het geval bij talrijke kleinere en middelgrote ijzerertsproducenten. De grote drie rekenen er dan ook op dat hun capaciteitsuitbreidingen worden gecompenseerd door reducties bij de kleintjes. Rio verwacht dit jaar voor 125 miljoen ton aan capaciteitsverminderingen. Het lot van Rio, Vale en BHP is ook aan elkaar verbonden, want als de ene uitbreidt, moet de andere noodgedwongen volgen, op straffe van verlies van marktaandeel. Rio Tinto produceert naast ijzererts ook koper (Escondida, Chili), aluminium, steenkool (de thermal-coalvariant voor elektriciteitscentrales), uranium en diamant. IJzererts stond tussen januari en juli in voor 91% van de bedrijfswinst. Rio produceerde in de eerste jaarhelft aan een gemiddelde kostprijs van 45 USD per ton ijzererts. De gerealiseerde verkoopprijs bedroeg over dezelfde periode 99 USD per ton. De groep is, net als BHP Billiton, vooral actief in de Pilbara-regio in het westen van Australië, waar de groep naast de mijnen zelf ook een heel infrastructuurnetwerk in handen heeft, met spoorlijnen en havenfaciliteiten. De Pilbara-activa zullen dit jaar 290 miljoen ton ijzererts opleveren. Tegen halfweg 2015 zal de productiecapaciteit worden uitgebreid naar 360 miljoen ton op jaarbasis. De onderliggende winst (exclusief eenmalige elementen) van Rio Tinto steeg in de eerste jaarhelft met 21%, tot 5,12 miljard USD, een stuk boven de consensusverwachting van 4,78 miljard USD. IJzererts leverde 4,68 miljard USD winst op, 10% meer dan een jaar eerder, waarbij de lagere prijzen gecompenseerd werden door hogere volumes. Bij koper was er om dezelfde reden (volumegroei van 23%) een winsttoename met 71%, tot 594 miljoen USD. Ook aluminium liet een winst van 373 miljoen USD optekenen. Ondanks een recordproductie van thermal coal was de energietak verlieslatend. De nettoschuld werd gereduceerd tot 16,1 miljard USD. Rio Tinto beschikt over 9,6 miljard USD aan liquiditeiten en een kredietlijn van 7,5 miljard USD. De groep keert 40% van de winst als dividend uit. ConclusieRio Tinto werd amper beloond voor de goede halfjaarresultaten. We menen dat het sentiment tegenover ijzerertsaandelen momenteel te negatief is. Rio noteert aan 11 keer de verwachte winst en combineert een rendement van ruim 3,5% met een dalende schuldenlast. Advies: koopwaardigRisico: gemiddeldRating: 1B